Metodologia
Badanie będzie składało się z trzech części z użyciem wywiadów, kwestionariuszy oraz grup fokusowych. Wszystkie spotkania z uczestnikami zostaną nagrane, a skrócone transkrypcje podsumowujące przebieg spotkań będą przetłumaczone dla naszego użytku oraz ewentualnej archiwizacji w Economic and Social Data Service (Bazie Danych Ekonomicznych i Społecznych).
Część 1 badania (miesiące 1-3) polegać będzie na przeprowadzeniu wywiadów i konsultacji z przedstawicielami społeczności polskiej; następnie zostaną zorganizowane grupy fokusowe z udziałem potencjalnych respondentów. Spotkania te pozwolą nam dopracować, rozwinąć i lepiej użyć przetłumaczonego kwestionariusza oraz przeprowadzić planowane wywiady. Dodatkowo będzie to pomocne w stworzeniu bazy danych potencjalnych uczestników badania, zarówno w celu wypełnienia kwestionariusza, jak i udzielenia wywiadu.
Część 2 badania (miesiące 4-22) jest głównym okresem zbierania danych. Dane kwestionariuszowe będą zebrane przy użyciu ustrukturyzowanego inwentarza rozdanego polskim emigrantom w wieku do 35 lat (zgodnie z danymi Home Office z roku 2006 82% migrantów z krajów A8 stanowią ludzie poniżej 35 roku życia). Dane do badania będą zbierane poprzez utworzoną specjalnie w tym celu stronę internetową (zobacz: Gosling et al, 2004), gdyż umożliwi to dotarcie do wysoko mobilnej populacji oraz dokładne monitorowanie czasu, w którym będą udzielane odpowiedzi, jak również pozwoli na śledzenie tych uczestników, którzy w trakcie trwania badania zdecydują się wrócić do Polski. W Polsce korzystanie z Internetu jest na stosunkowo wysokim poziomie (około 40%: Pew Survey, 2006) i wywiady pilotażowe sugerują, iż w zasadzie wszyscy młodzi migranci używają Internetu do robienia rezerwacji biletów lotniczych, szukania pracy oraz utrzymywania kontaktów towarzyskich.
Ogłoszenia informujące o badaniu i poświęconej mu stronie internetowej zostaną zamieszczone w prasie polskiej (zarówno o zasięgu krajowym, jak i regionalnym), na forach internetowych dla migrantów oraz transmitowane w rozgłośniach radiowych. Ponadto ulotki informacyjne zostaną rozmieszczone w kafejkach internetowych oraz w okolicach zamieszkałych przez Polaków i skupiających duże społeczności polskie. Dodatkowo do rekrutacji uczestników badania zostanie również zastosowany dobór próby metodą kuli śnieżnej (snowball sampling) wśród polskich społeczności i agencji. Ze względu na fakt, iż większość polskich migrantów wykonuje prace fizyczne, szczególny nacisk zostanie położony na rekrutację jak największej liczby uczestników z tej właśnie grupy. W celu poprawienia ciągłości uczestnictwa w badaniu, respondenci będą otrzymywać opłatę w voucherach elektronicznych („on-line vouchers”) za każdy kolejny etap badania.
Informacje od uczestników będą uzyskiwane w trzech etapach:
W pierwszym etapie zostaną zebrane adresy email, które będą wykorzystane w dwóch kolejnych fazach badania. Przeprowadzone analizy mocy wskazują, że w pierwszym etapie badania powinno wziąć udział przynajmniej 400 uczestników. Wcześniejsze badania nad migracją, jak również charakter zatrudnienia wielu Polaków w Wielkiej Brytanii (często są to kontrakty krótkoterminowe) szacują ogólny wskaźnik „wykruszania się” próby na poziomie około 50-60%. Planowane jest również zebranie danych od mniej więcej 10% spośród tych uczestników badania, którzy w trakcie jego trwania wrócą do Polski.
Przewidywane zmienne będą uwzględniać: zmienne demograficzne, umiejętności językowe (stopień znajomości i umiejętności posługiwania się językiem angielskim), grupy wsparcia, dyskryminację i status oraz wartości i przekonania jako czynniki prognozujące doświadczenie akulturacji. Wskaźniki wyniku obejmować będą:
Uczestnicy badania, którzy w trakcie jego trwania wrócą do Polski będą poproszeni o wypełnienie krótkiego kwestionariusza składającego się z pytań otwartych dotyczących przyczyn powrotu do kraju. Aby odzwierciedlić zmiany zachodzące w sieciach społecznych, wartościach, przekonaniach i przystosowaniu, jak również okoliczności poprzedzające i skutki, zastosowane zostanie modelowanie krzywej wzrostu wraz z hierarchicznym modelowaniem liniowym. Technika modelowania równania strukturalnego zostanie użyta do zbadania kierunkowości i dwukierunkowości związków pomiędzy zmianą wartości/przekonań i wskaźnikami przystosowania, jak również potencjalnymi mediatorami.
Informacje z kwestionariuszy będą dodatkowo uzupełnione i poszerzone o wywiady pogłębione przeprowadzane przez badacza zgodnie z założonym harmonogramem zbierania danych kwestionariuszowych. Reprezentatywna próba składająca się z 30 uczestników weźmie udział w częściowo ustrukturalizowanych wywiadach podczas pierwszego etapu zbierania danych i drugi raz po upływie roku. Dogłębne zbadanie sieci społecznych, relacji międzygrupowych, kontaktów z instytucjami oraz sytuacji zatrudnieniowej uczestników naszego badania dostarczy nam nowych danych jak również „bogatszych” informacji kontekstowych, które są bardzo istotne i pomocne przy interpretacji wyników analiz ilościowych.
Część 3 badania (miesiące 23 i 24), poprzedzająca napisanie końcowego raportu, to etap dalszych konsultacji, w trakcie których wyniki zostaną zaprezentowane i przedyskutowane z przedstawicielami społeczności, naszymi konsultantami oraz polskimi współpracownikami z Gdańska.